ਮੁੰਬਈ: ਆਸ਼ਾ ਭੌਂਸਲੇ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਇੱਕ ਪੂਰਾ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਦੌਰ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਹਾਨ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਸਨ — ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਿਹਾ, ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪੀੜ੍ਹੀ 'ਤੇ ਪਰਦਾ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਪੰਜ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ, ਆਸ਼ਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ, ਮੁਕੇਸ਼, ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਕੁਮਾਰ ਵਰਗੇ ਸਮਕਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਘੜਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਪਿਆਰ, ਵਿਛੋੜੇ, ਜਸ਼ਨ ਅਤੇ ਤਾਂਘ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਮਹਾਨ ਗਾਇਕਾਂ ਦੇ ਇਸ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਆਸ਼ਾ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਵਿਲੱਖਣ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਦੂਸਰੇ ਅਕਸਰ ਸੁਰੀਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਉੱਥੇ ਆਸ਼ਾ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਅਤੇ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਣੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਲਮੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖਾਸ ਬੇਬਾਕੀ ਲਿਆਂਦੀ — ਕੁਝ ਨਵਾਂ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਅਤੇ ਦਲੇਰ।
ਡਾਂਸ ਨੰਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ। 'ਦਮ ਮਾਰੋ ਦਮ' ਅਤੇ 'ਪੀਆ ਤੂ ਅਬ ਤੋ ਆਜਾ' ਵਰਗੇ ਗੀਤ ਸਿਰਫ਼ ਹਿੱਟ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋਏ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਲਮੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਹੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰੰਗ ਭਰਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਆ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਣ ਲੱਗੇ।
ਫਿਰ ਵੀ, ਉਸ ਚਮਕਦਾਰ ਸਤ੍ਹਾ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਬੇਅੰਤ ਗਹਿਰਾਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 'ਉਮਰਾਓ ਜਾਨ' ਵਿੱਚ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਗਾਈਆਂ, ਤਾਂ ਇੰਝ ਲੱਗਿਆ ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਕਾਰੀ ਦਾ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਪਹਿਲੂ ਉਜਾਗਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਪੱਕਤਾ, ਦਰਦ ਅਤੇ ਨਿਹਾਲਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਪਛਾਣ ਦਿਵਾਈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਬਦਲਦੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਵੀ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਸੀ। ਬਲੈਕ ਐਂਡ ਵ੍ਹਾਈਟ ਸਿਨੇਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਤੱਕ, ਆਸ਼ਾ ਨੇ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਹਰ ਬਦਲਾਅ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ। ਉਹ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਉਸਨੂੰ ਗਲੇ ਲਗਾ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਗਿਕ ਬਣੀ ਰਹੀ।
ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਲਚਕੀਲੇਪਣ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਘਰਸ਼, ਇੱਕ ਅਸਫ਼ਲ ਵਿਆਹ, ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ। ਆਰ. ਡੀ. ਬਰਮਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਾਅਦ ਦੀ ਸਾਂਝ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਹਿਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ।
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀਆਂ ਦਾ ਤਾਂਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਸੱਚਾਈ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ — ਆਸ਼ਾ ਭੌਂਸਲੇ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਨਹਿਰੀ ਦੌਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਸਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੌਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
Discussion 0
Join the Conversation
Share your thoughts, reply to others, and become part of the community.